Η φωλιά του φιδιού

Large Snake Nest - Katherine M. Patterson

Οποιοσδήποτε δεν έχει χάσει κάθε ίχνος λογικής μέσα στην οργή του και την απελπισία του για την κατάντια αυτής της χώρας και οποιοσδήποτε δεν είναι ενσυνείδητα ρατσιστής και φασίστας λογικά θα χάρηκε χθες το θέαμα της σύλληψης των νεοναζιστών.

Έχουν γραφτεί ήδη πολλά σχετικά με τη συγκυρία αυτής της πρωτοφανούς κινητοποίησης της Δικαιοσύνης εναντίον ενός εκλεγμένου κόμματος και των βουλευτών του. Είναι δύσκολο να δώσει κανείς μια απάντηση με βεβαιότητα στο «γιατί τώρα, γιατί τόσο αργά».

Πιθανόν το πολιτικό σύστημα έχει την ανάγκη να θολώσει τα νερά, ακριβώς τη στιγμή που ετοιμάζονται νέα μέτρα, τα οποία όπως έχουν πει πολλές φορές ακόμα και οι αρχηγοί των κυβερνώντων κομμάτων, δεν αντέχει πλέον ο Έλληνας.

Πιθανότερο ακόμα, το σαθρό σύστημα που χρησιμοποιούσε τη Χρυσή Αυγή για να διασπάσει την δίκαιη αντίδραση του κόσμου απέναντι στον παραλογισμό που ζούμε να φοβήθηκε τη γιγάντωση των ποσοστών της. Η προοπτική ενός Κασιδιάρη στο ρόλο Δημάρχου Αθηναίων είναι τουλάχιστον εφιαλτική. Ακόμα περισσότερο η προοπτική μιας Χρυσής Αυγής ως δευτέρου κόμματος. Το ενδεχόμενο αυτό θα ήταν απλά δυσάρεστο για την πολιτική ηγεσία, η οποία είτε θα έχανε την εξουσία ή θα αναγκαζόταν να τη μοιραστεί με μια «σοβαρή» Χρυσή Αυγή. Για την Ελλάδα, όμως και για ό,τι έχει απομείνει από τη Δημοκρατία, θα ήταν καταστροφικό.

Το να ελπίζει κανείς να τον σώσουν οι νεοναζί από μια νοσηρή κυβέρνηση είναι σαν να περιμένει από το δήμιο να τον σώσει από τη φυλακή. Μπορεί να το κάνει, αλλά όχι με τον επιθυμητό τρόπο.

Είναι αυτονόητο επίσης ότι εάν το κατηγορητήριο δεν έχει στοιχειοθετηθεί σωστά, τότε το αποτέλεσμα θα είναι ολέθριο. Πιστεύω, όμως, ότι η 26ετής δράση της Χρυσής Αυγής, με αποκορύφωμα τα τελευταία δύο χρόνια φθάνει και περισσεύει για το σκοπό αυτό.

Εγώ θέλω να πάω λίγο παραπέρα. Πέρα από τη χαρά που πήραμε και από το γεγονός ότι το θέμα θα απασχολεί την επικαιρότητα για πολύ καιρό, δεν πρέπει να παρασυρθούμε και να πιστέψουμε ότι όλα θα είναι εντάξει με τη Χρυσή Αυγή στη φυλακή. Και αυτό επειδή η Χρυσή Αυγή δεν είναι η ασθένεια, αλλά το σύμπτωμα. Άσχημο και επικίνδυνο σύμπτωμα, αλλά τίποτα παραπάνω από αυτό. Ωστόσο, ενώ έχει γίνει πολύς λόγος για το «αυγό του φιδιού» και για το ίδιο το φίδι, λίγοι μιλούν για τη φωλιά του.

Η φωλιά του φασισμού είναι στρωμένη με κοινωνική ανισότητα και αδικία, με τη βία, σωματική και ψυχολογική, που ασκεί καθημερινά το σύστημα και τα παρακλάδια του στους απλούς πολίτες, με την έλλειψη Δικαιοσύνης, με το διασυρμό της Δημοκρατίας και τον παραγκωνισμό του Συντάγματος που συντελείται από την αρχή της κρίσης. Ελάχιστοι είναι εκείνοι που ακόμα δεν αναγνωρίζουν και δεν παραδέχονται αυτά τα φαινόμενα. Αυτό που διαφέρει, είναι ο τρόπος με τον οποίο τα διαχειρίζεται ο καθένας.

Άλλοι τα έχουν αποδεχθεί ως αναγκαίο κακό, ως κάτι αναπόφευκτο και φυσιολογικό. Άλλοι οργίζονται, αλλά κρατούν τη σιωπή τους, είτε επειδή φοβούνται για το τι μπορούν να κάνουν, είτε επειδή πιστεύουν ότι δεν μπορούν να κάνουν τίποτα. Άλλοι κατεβαίνουν στο δρόμο ή σε απεργίες όταν μπορούν, σε κινήσεις που είναι αναγκαίες, αλλά αναποτελεσματικές, επειδή δεν έχουν την απαραίτητη μαζικότητα.

Το γεγονός, όμως, δεν αλλάζει. Είτε η Δικαιοσύνη καταφέρει να πνίξει το φίδι, είτε όχι, όσο η φωλιά παραμένει ανέγγιχτη τόσο η απειλή του χάους δεν θα απομακρύνεται. Δεν μπορούμε να κάνουμε ότι δεν τη βλέπουμε και να ελπίζουμε ότι με το ενδεχόμενο τέλος της Χρυσής Αυγής θα τελειώσουν τα προβλήματά μας. Αντιθέτως, τώρα αρχίζει το μεγαλύτερο από αυτά.

Είτε πιστεύαμε ως τώρα ότι η Χρυσή Αυγή θα «ταρακουνούσε» το σύστημα με τον ένα ή τον άλλο τρόπο, είτε βλέπαμε ποιος ήταν ο πραγματικός της ρόλος στο παιχνίδι, πρέπει πλέον να πάψουμε να ασχολούμαστε μαζί της και να εστιάσουμε στις αιτίες που της έδωσαν δύναμη. Και αυτό πρέπει να το κάνουμε εμείς, ο καθένας μας, με όποιον τρόπο μπορεί. Πέρα από σημαίες και ιδεολογίες, σε όλα τα επίπεδα, από το προσωπικό στο συλλογικό και από εκεί στο μαζικό.

Με ειλικρινή αυτοκριτική και θέληση να αλλάξουμε σε προσωπικό επίπεδο, με αλληλεγγύη σε συλλογικό επίπεδο και με συμμετοχή σε μαζικό επίπεδο, Μόνο έτσι μπορεί να αλλάξει κάτι. Διαφορετικά, θα συνεχίσουμε να κοιτάμε τη φωλιά και να περιμένουμε το επόμενο φίδι.

Μουσικό Διάλειμμα #41

Advertisements

Οι Άθλιοι του 2013

Στο περίφημο κλασικό έργο του Ουγκώ, ο Γιάννης Αγιάννης είχε καταδικαστεί στα κάτεργα επειδή είχε κλέψει ένα καρβέλι ψωμί για την αδερφή του. Στην Ελλάδα του 2013, ένας άνεργος πατέρας καταδικάστηκε επειδή έκλεψε ένα κουτί μαρκαδόρους για το παιδί του.

Αν και δυστυχώς, υπάρχουν πολλοί άνθρωποι πια που δεν έχουν ούτε να φάνε, δεν έχουμε φθάσει ακόμα στο επίπεδο γενικευμένης εξαθλίωσης  της Γαλλίας του 19ου αιώνα όπως αυτή περιγράφεται στο πασίγνωστο μυθιστόρημα. Ο απλός λαός της εποχής, που βίωνε την πείνα και τη φτώχεια δεν είχε ποτέ του το προνόμιο της μόρφωσης. Αυτό κατακτήθηκε μαζί με τα υπόλοιπα δικαιώματά του με πολύ αίμα και αγώνα, σε διάστημα πολλών δεκαετιών.

Είναι οδυνηρά ξεκάθαρο σήμερα ότι η πορεία που ακολουθούμε είναι ακριβώς η αντίστροφη. Την ίδια στιγμή που κατρακυλάμε προς τη βία και το φασισμό, σχολεία και πανεπιστήμια κλείνουν, ενώ όσα παιδιά πρόλαβαν να ολοκληρώσουν τις σπουδές τους αντιμετωπίζουν το τείχος της ανεργίας που ξεπερνά το 55% στους νέους. Δικαιώματα που κατακτήθηκαν με τεράστιες θυσίες κατά τους δύο τελευταίους αιώνες εξανεμίζονται μέσα σε λίγα χρόνια προς χάριν της «ανταγωνιστικότητας», της «παραγωγικότητας» και της ελεύθερης αγοράς.

Για ποια «ανταγωνιστικότητα» μιλάνε, όταν πολλοί γονείς δεν έχουν πια χρήματα για να στείλουν τα παιδιά τους στο σχολείο της υποτιθέμενης «δωρεάν» παιδείας; Όταν αναγκάζονται να κλέψουν σχολικά είδη για το Δημοτικό;

Νομίζω ότι όλοι μας γνωρίζουμε τι συμβαίνει στις αναπτυσσόμενες χώρες όπου το σχολείο αποτελεί πολυτέλεια. Το φάντασμα της παράνομης παιδικής εργασίας και εκμετάλλευσης σε λίγα χρόνια δε θα είναι κάτι που αφορά μόνο τους φτωχούς μετανάστες. Δε θα είναι κάτι που βλέπουμε σε ένα στενάχωρο ντοκιμαντέρ στην τηλεόραση ή κάτι βγαλμένο από ένα μυθιστόρημα που περιγράφει άλλες εποχές.

Όπως οι Άθλιοι. Ένα βιβλίο που το διαβάζαμε ανατριχιάζοντας για τις συνθήκες κάτω από τις οποίες ζούσαν άλλοτε οι άνθρωποι. Βέβαιοι ότι αυτές οι εποχές είχαν απομακρυνθεί από την Ευρώπη για πάντα. Με την ελπίδα ότι μια μέρα θα ακολουθούσαν και όλες οι τριτοκοσμικές χώρες και θα ζούσαμε σε έναν πλανήτη χωρίς φτώχεια και εκμετάλλευση. Σε έναν κόσμο όπου οι Άθλιοι θα μας θύμιζαν μια μακρινή, δυσάρεστη ιστορική περίοδο, στοιχειωμένη από την αδικία.

Ωστόσο το φάντασμα της εξαθλίωσης σύντομα δε θα είναι πια φάντασμα. Δεν είναι πια φάντασμα, όσο κι αν θέλουμε να κρύβουμε το κεφάλι μας στην άμμο, όσοι από εμάς έχουμε ακόμα την πολυτέλεια να το κάνουμε.

Ο πατέρας που έκλεψε μαρκαδόρους για το παιδί του το έκανε επειδή πιθανόν να θεωρούσε ντροπή την αδυναμία του να του προσφέρει κάτι τόσο απλό και αυτονόητο. Όσο περισσότεροι, όμως, χάνουν τη δυνατότητα αυτή και αποκτούν πρόβλημα βιοπορισμού, τόσο αυτά που θεωρούσαμε ως τώρα αυτονόητα αρχίζουν να διαγράφονται ένα-ένα. Σβήνουν πρώτα τα περιττά: οι διακοπές, οι έξοδοι, το αυτοκίνητο, τα ψώνια, το Internet… στη συνέχεια θα σβήσουν και τα αναγκαία: μόρφωση, περίθαλψη, στέγαση και στο τέλος θα μείνει μόνο η επιβίωση. Όταν φτάσεις πια σε αυτό το σημείο, η αξιοπρέπεια έχει πεθάνει προ πολλού.

Για αυτό και τόσοι άνθρωποι μέχρι σήμερα έχουν προτιμήσει να αυτοκτονήσουν. Όχι επειδή ήταν καταθλιπτικοί, όπως υπαινίσσονται οι παπαγάλοι των ΜΜΕ, ή απλά αδύναμοι, αλλά επειδή είχαν μάθει αλλιώς. Είχαμε μάθει αλλιώς. Ο Γιάννης Αγιάννης δε θα έκλεβε ποτέ κονδυλοφόρο γιατί θα ήταν παράλογη πολυτέλεια. Ούτε κάποιος άνθρωπος στην Ελλάδα του 1840, για παράδειγμα, θα αυτοκτονούσε επειδή δεν είχε να φάει. Η φτώχεια, η αμορφωσιά και η πείνα ήταν κάτι το δεδομένο.

Προτού έρθει η απόλυτη εξαθλίωση σε πολλούς χάνεται και η ανθρωπιά. Βγαίνουν στην επιφάνεια τα κατώτερα ένστικτα. Ο ανθρωπάκος καλώς ή κακώς υπέπεσε σε σφάλμα, αλλά κάποιοι όχι μόνο του πήραν τα λεφτά (το τελευταίο του εικοσάρικο, αν αληθεύουν τα δημοσιεύματα), αλλά κάλεσαν και την αστυνομία. Που τον έσυρε στο δικαστήριο για ένα κουτί μαρκαδόρων των 12 Ευρώ. Και αναρωτιόμαστε μετά πως προέκυψε ο φασισμός στην Ελλάδα;

Δεν λέω ότι δεν πρέπει να τηρούνται οι νόμοι. Αλλά όχι έτσι, αυτό είναι ντροπή. Στη χώρα που έκαναν φτερά δισεκατομμύρια δεξιά κι αριστερά επί δεκαετίες και δεν τιμωρήθηκε κανείς είναι ντροπή να καταδικάζεται κάποιος για 12 Ευρώ. Σήμερα. Για ένα καρβέλι ψωμί αύριο;

Μουσικό Διάλειμμα #40

Η αρχή της πτώσης

Μαχαίρι της ναζιστικής νεολαίας (αντίγραφο). Αναγράφει "Blut und Ehre" ή "Αίμα και Τιμή"

Μαχαίρι της ναζιστικής νεολαίας (αντίγραφο). Αναγράφει «Blut und Ehre» ή «Αίμα και Τιμή»

Ήταν θέμα χρόνου. Στην αρχή ήταν πάγκοι αλλοδαπών, παράνομων μικροπωλητών. Μετά τα μαγαζιά μεταναστών. Νόμιμα, με άδειες, δεν έχει σημασία. Στη συνέχεια επιθέσεις και μαχαιρώματα εναντίον όποιου φαινόταν μαυριδερός στους μελανοχίτωνες. Στον ηλεκτρικό, στο δρόμο, σε αναλογίες τρεις προς έναν τουλάχιστον.

Τώρα πήραν σειρά τα «αναρχοκομμούνια». Μόνο που δεν χρειάζεται κανείς να είναι κομμουνιστής ή αναρχικός  για να μη θέλει το μίασμα του φασισμού να μολύνει τη χώρα του. Τη χώρα που όποιος πραγματικά την αγαπά κατανοεί τι αντιπροσωπεύει, για όλον τον κόσμο. Όχι μόνο για τη «λευκή» Ευρώπη και την «πολιτισμένη» Δύση.

Η Ελλάδα (θα έπρεπε να) είναι το συνώνυμο της Δημοκρατίας για ολόκληρο τον κόσμο, για ανθρώπους κάθε χρώματος, θρησκεύματος και πολιτικής ιδεολογίας. Εκτός από εκείνης που υπαγορεύει το διαχωρισμό των ανθρώπων σε ανώτερους και κατώτερους. Των φύλων σε ισχυρό και αδύναμο.

Της ιδεολογίας που δεν δέχεται το διαφορετικό. Που επιθυμεί την ισοπέδωση του ατόμου και τη μετατροπή του σε γρανάζι της μηχανής του έθνους. Που απαντά στους αντιπάλους της με μαχαίρια και πιστόλια.

Ήταν θέμα χρόνου να χυθεί ελληνικό αίμα. Το κρίμα είναι ότι χάθηκε η ζωή ενός νέου ανθρώπου. Κρίμα όμως είναι και ότι η βία και τα εγκλήματα που έχουν διαπραχθεί ως τώρα περνούσαν στα «ψιλά», επειδή αφορούσαν σε μετανάστες (λαθραίους και μη, η Χρυσή Αυγή δεν διαχωρίζει). Επειδή ως τώρα δεν είχε σκοτωθεί Έλληνας βέρος. Και τώρα;

Κρίμα και ντροπή για όσους ως τώρα γύριζαν το κεφάλι από την άλλη. Αλλά δεν υπάρχουν πια δικαιολογίες.

Η λίστα με τις δικαιολογίες είναι ανεξάντλητη, σας το έχω ξαναπεί. Είναι λαθραίος. Είναι αναρχικός. Είναι κομμουνιστής. Είναι Πακιστανόφιλος. Είναι ομοφυλόφιλος. Είναι ακάθαρτος. Είναι αντιφρονούντας. Η λίστα τελειώνει με τη δική μας ετικέτα, όποια και αν είναι αυτή. Και ο μόνος τρόπος για να μην πάρουμε σειρά είναι εκεί που γυρίζαμε το κεφάλι στο πλάι, να το σκύψουμε προς τα κάτω. Να μη μιλάμε. Να κοιτάμε τη δουλειά μας. Να μην ανακατευόμαστε. Να υπακούμε.

Για το καλό του έθνους. Η πατρίδα απαιτεί θυσίες. Η δουλειά απελευθερώνει. Εξάλλου, σε τρία-τέσσερα χρόνια θα ξαναβγούμε στις αγορές και όλα θα είναι εντάξει.

Μη μιλάς, λοιπόν. Κάνε υπομονή για το καλό σου. Πέθανε, αν δεν αντέχεις, αλλά κάντο σιωπηλά.

Το χέρι του Χρυσαυγίτη οπλίστηκε από την ανοχή του πολιτικού συστήματος. Ακόμα και της Αριστεράς που καθυστέρησε να αντιδράσει. Που θα έπρεπε από την πρώτη στιγμή που πάτησε η Χρυσή Αυγή το πόδι της στη Βουλή να είχε αντιδράσει σφοδρά και να είχε βγάλει επί τόπου τα άπλυτα των νοσταλγών του Χίτλερ στη φόρα. Από κοινού.

Μία φορά ας ενωνόταν η Αριστερά, έστω για αυτό το πράγμα, για το καλό της χώρας.

Αυτό δεν απαλλάσσει τα άλλα κόμματα, ειδικά τα κυβερνώντα, από τις ευθύνες τους. Εξάλλου, η ταμπέλα του «ακραίου» εύκολα κολλάει σε οποιονδήποτε αριστερό μιλά κατά του φασισμού. Αλλά οι άλλοι «δημοκράτες» τι έκαναν; Ποιοι όφειλαν να επικαλεστούν την ευρωπαϊκή νομοθεσία που απαγορεύει τα ρατσιστικά κόμματα; Ποιοι επέτρεψαν σε υπόδικους και τρομοκράτες να αποκτήσουν βουλευτική ασυλία; Ποιοι τους άφησαν να φέρουν ακόμα και Γερμανούς νεοναζί καλεσμένους στη Βουλή;

Ποιοι έκαναν τα στραβά μάτια κάθε φορά που η Αστυνομία έκανε (και κάνει) πλάτες στη Χρυσή Αυγή; Ακόμα και η σύλληψη του δράστη έγινε σχεδόν με το ζόρι. Ο Υπουργός Δημόσιας Τάξης & «Προστασίας του Πολίτη» ο οποίος θα έπρεπε να είχε υποβάλλει προ πολλού την παραίτησή του για την κατάντια των σωμάτων Ασφαλείας, συνεχίζει να αγνοεί επιδεικτικά την κατάσταση, απειλώντας ακόμα και διεθνή μέσα ενημέρωσης με μηνύσεις όταν αναφέρονται στο θέμα.

Ποιοι επιχειρούν κάθε φορά να ρίξουν την άνοδο του φασισμού στην «ακραία» Αριστερά, χαρακτηρίζοντας μάλιστα όχι τα εξωκοινοβουλευτικά παρακλάδια της, αλλά δημοκρατικά εκλεγμένα κόμματα με παρουσία δεκαετιών στη Βουλή, εξισώνοντάς τα με κοινούς εγκληματίες;

Ποιων τα παπαγαλάκια μιλούν ακόμα και για ενδεχόμενο συνεργασίας της Νέας Δημοκρατίας με μια «σοβαρή» Χρυσή Αυγή;

Αυτοί ευθύνονται, πρώτα και κύρια, για το χθεσινοβραδυνό έγκλημα και μετά οι ψηφοφόροι της Χρυσής Αυγής, οι οποίοι θέλω να πιστεύω ότι στην πλειοψηφία τους έκλειναν τα μάτια τους με την ελπίδα ότι θα βρισκόταν κάποιος να τους σώσει.

Όλα αυτά ως τώρα, όμως. Από εδώ και πέρα ο καθένας έχει το βάρος της ευθύνης του, της ψήφου του, της γνώμης του και της σιωπής του.

Να θυμάστε αυτή την ημέρα, γιατί είναι η αρχή της πτώσης. Το αν η πτώση αυτή θα είναι του νεοναζισμού ή της Δημοκρατίας θα το κρίνει όχι η Ιστορία, αόριστα και απρόσωπα, αλλά ο καθένας από εμάς.

Μουσικό Διάλειμμα #39

Τιμής ένεκεν…

3ης Σεπτεμβρίου, γωνία

Η Επανάσταση της 3ης ΣεπτεμβρίουΈνας φίλος μου φρόντισε να μου θυμίσει προχθές το νόημα της επετείου της ημέρας. Ντράπηκα λίγο, είναι η αλήθεια. Για κάποιον που ενδιαφέρεται για την Ιστορία, απέτυχα παταγωδώς να εστιάσω στο πραγματικά ιστορικό γεγονός, πέφτοντας ακόμα και μετά από τόσα χρόνια στην παγίδα που έστησε περίτεχνα ο Ανδρέας Παπανδρέου.

Ήταν αναμφισβήτητα ένας χαρισματικός και πανούργος πολιτικός. Μία ένδειξη αυτής της πανουργίας αποτελεί και ο σφετερισμός μιας ιστορικής επετείου, παραγκωνισμένης έτσι κι αλλιώς στις μέρες μας, προς όφελος του κόμματός του το οποίο έμελλε να κυριαρχήσει στην πολιτική σκηνή της χώρας επί σχεδόν 40 χρόνια.

Η 3η Σεπτεμβρίου δεν είναι απλά η επέτειος ίδρυσης του ΠΑΣΟΚ. Η 3η Σεπτεμβρίου είναι η επέτειος του κινήματος που έφερε ξανά στην Ελλάδα τη Δημοκρατία, Το κίνημα που ίδρυσε ο Μακρυγιάννης το 1840 και κατάφερε να ενώσει τους αρχηγούς δύο αντίπαλων κομμάτων (Μεταξά και Λόντο), έναν στρατιωτικό (Καλλέργη) και άλλες σημαντικές προσωπικότητες της εποχής για τη διεκδίκηση αυτού που σήμερα θεωρούμε αυτονόητο ενώ χάνεται μέσα από τα χέρια μας κάθε μέρα.

Το κίνημα που ίδρυσε ο Μακρυγιάννης έφερε τη Δημοκρατία πίσω στη χώρα που τη γέννησε.

Το κίνημα που ίδρυσε ο Παπανδρέου την ευτέλισε σε απόλυτο βαθμό.

Όχι μόνο του, φυσικά.

Πάτησε πάνω στο διχασμό που είχε αφήσει πίσω του ο Εμφύλιος και ο οποίος επί τριάντα χρόνια διατηρούσε ανοιχτές πληγές. Πληγές τις οποίες η χούντα μόνο χειροτέρευσε. Ήταν πολύ εύκολο, λοιπόν, για τον κόσμο να πιστέψει σε έναν χαρισματικό άνθρωπο που του υποσχέθηκε τα πάντα. Που του έταξε ότι επιτέλους θα έπαιρνε το αίμα του πίσω από τη Δεξιά. Τα ψίχουλα που μοίρασε ήταν αρκετά για να τον διατηρήσουν στην εξουσία μέχρι το τέλος.

Από την άλλη, το αντίπαλο δέος του ΠΑΣΟΚ αρκέστηκε στη σπασμωδική απόπειρα εφαρμογής ορισμένων δήθεν «εκσυγχρονιστικών» μέτρων, χωρίς ποτέ να χτυπήσει τα προβλήματα στη ρίζα τους. Αντί να αλλάξει τα πράγματα, προτίμησε να αλλάξει τα πράσινα ανθρωπάκια με γαλάζια. Έπαιξε το ίδιο παιχνίδι και έχασε.

Όσο, λοιπόν, ο κόσμος καθόταν στις κερκίδες και παρακολουθούσε ανεμίζοντας σημαιούλες τα πράσινα και γαλάζια ανθρωπάκια να παίζουν έναν κάκιστο αγώνα ποδοσφαίρου, το έδαφος χανόταν κάτω από τα πόδια του.

Στο τέλος, η δεύτερη γενιά πολιτικών της μεταπολίτευσης δεν μπόρεσε καν να κρατήσει μάσκες και προσχήματα. Προκειμένου να παραμείνει στην εξουσία, έβαλε στην άκρη τις όποιες «ιδεολογικές» διαφορές (σημειολογικές θα τις έλεγα εγώ, πια) και συμμάχησε για το κοινό καλό. Το δικό τους κοινό καλό βέβαια.

Ο σκοπός της ιστορικής αναδρομής δεν είναι να αποδώσουμε ευθύνες και να καταριόμαστε όσους μας έφεραν ως εδώ. Ούτε να αυτομαστιγωνόμαστε για τις αμαρτίες μας, ενώ οι αυτόχριστοι σωτήρες και εξομολόγοι μας τιμωρούν με απάνθρωπα και αδιέξοδα μέτρα.

Γιατί δεν το αξίζουμε. Κανένας λαός δεν αξίζει να εξευτελίζεται με αυτόν τον τρόπο.

Ο σκοπός είναι να μάθουμε από το παρελθόν. Και αυτό που μας διδάσκει είναι ότι οι Έλληνες μεγαλουργούσαν όταν ήταν ενωμένοι για έναν κοινό σκοπό.

Το χάσμα πλέον μεταξύ των πολιτικών και του λαού είναι τόσο έντονο και ξεκάθαρο όσο ήταν το 1840 το χάσμα μεταξύ ενός Βαυαρού ηγεμόνα που ήρθε «φυτευτός» στη χώρα και των Ελλήνων που μόλις είχαν αποκτήσει ξανά την ελευθερία τους. Και τότε, όπως και τώρα, ο εθνικός διχασμός είχε δώσει την ευκαιρία στους ξένους συμμάχους να επέμβουν στα εσωτερικά της χώρας. Το πρόσχημα ήταν η σωτηρία της, αλλά ο σκοπός ήταν ο έλεγχός της.

Τότε δεν υπήρχε καν Κοινοβούλιο. Η πλατεία Συντάγματος ήταν η πλατεία των Ανακτόρων. Σήμερα μπορεί να υπάρχει, αλλά είναι διακοσμητικό. Οι ουσιαστικές αποφάσεις δεν παίρνονται πια εδώ και, το χειρότερο, δεν υπάρχει κανένα κόμμα στη Βουλή το οποίο να είναι ειλικρινές στις προθέσεις του. Η λύση φαίνεται απίθανο να βρεθεί εντός των ορίων του κοινοβουλευτικού συστήματος.

Έχω την αίσθηση ότι βρισκόμαστε ξανά σε ένα σταυροδρόμι. 3ης Σεπτεμβρίου γωνία.